En güçlü olduğu dönemde İngiliz ordusunun Irak/ Kût’ül Amâre’de(29 Nisan 1916) Türklere yenilerek, tüm komutanlarıyla birlikte teslim olduğu savaş. Kendi tarihçileri(Jan Morris) tarafından, “İngiliz taihinin en utanç verici yenilgisi” olarak nitelenen bu savaşta Türk ordusu ise teçhizat ve ikmal kaynakları açısından en fakir dönemini yaşıyordu. Batılı kaynaklar bu muharebeler zincirine “savaş” demezler, “kuşatma” derler. Yani, dünyanın en güçlü(!!!) ordusu, savaşarak değil de, talihsiz bir kuşatmaya maruz kaldığı için yenilmiştir demeye çalışıyorlar. Oysa ki Türk ordusu, İngilizler teslim olana kadar o bölgede tam beş kez karşı karşıya gelmiş, onca teknolojik üstünlüğe rağmen her seferinde düşmanı bozguna uğratarak geri çekilmeye mecbur etmiştir. Düşmanın, o zamana kadar görülmemiş zırhlı-motorlu araçları ve hava ikmal uçakları kullandığı bu muharebeler ve tarihleri şöyledir,;
-6 Ocak 1916 da Sağ Sahil Muharebesi
-13 Ocak 1916 da Vadi Muharebesi
-21 Ocak 1916 da Felahiye Muharebesi
-8 Mart 1916 da Sâbis (Dujaila) Muharebesi
-5 Nisan 1916 da Felahiye, Beit Asia ve Sannaiyat Muharebesi
Bu inanılmaz galibiyetten sonra kahraman komutan ordumuza bir zafer bildiri yayınlamış olup, bildirinin son paragrafı şöyledir;
“ bugüne Kut bayramı namını veriyorum. ordumun her ferdi, her sene bu günü tesit ederken şehitlerimize Yasinler, Tebarekeler, Fatihalar okusunlar. Şühedamız, hayatı ulyatta, semevatta kızıl kanlarla pervaz ederken, gazilerimiz de atideki zaferlerimizle nigehban olsunlar.”
Mirliva Halil
Altıncı Ordu Komutanı
24 / 04 / 1916
Ana gayeleri, Irak petrollerini ele geçirmek olan istilacıların bu hezimetlerinin ardından. Osmanlı Genel Kurmayının başında bulunan Alman komutanlar Irak petrol bölgesini kurtaran bu inanılmaz ordunun İran petrol bölgesini de ele geçirebileceğini umarak, çok yanlış bir strateji ile bu güzide orduyu İran içlerine sefere yollayıp bölgeyi savunmasız bırakmışlar ve bir yıl sonra bölge istilacıların eline geçmiştir.
Muhteşem komutan Halil Paşa’nın kişiliği ve vasiyeti hakkında daha detaylı bilgiyi Paşanın manevi evladı olan Dr. Necdet Özgelen’in konuk olduğu , 2014 yılında, Habertürk’te yayınlanan “Tarihin Arka Odası” programda bulabilirsiniz.
THE BATTLE OF KUT
At the height of its power, the British army was defeated by the Turks at Kut al-Amara in Iraq (29 April 1916) and surrendered along with all its commanders. The battle- described by the British Historian Jan Morris as “the most humiliating defeat in British history” took place at a time when the Ottoman army was experiencing one of its poorest periods in terms of equipment and supply resources.Western sources do not refer to this chain of engagements as a “battle” but instead as a “siege” in doing so, they attempt to imply that the world’s most powerful(!!!) army was defeated not by fighting,but by an unfortunate siege. Yet the Ottoman army encountered the British forces no fewer than five times in the region before their final surrender, and despite all their technological superiority, the British were routed each time and forced to retreat.In these engagements, the British used armored motor vehicles and supply aircraft- unprecedented at the time. These battles and their dates are as follows:
6 January 1916 Right Bank Battle
13 January 1916 Valley Battle
21 January 1916 Felahiye Battle
8 March 1916 Sabis (Dujaila) Battle
5 April 1916 Felahiye, Beit Asia and Sannaiyat Battles
After this incredible victory, the heroic commander of our army issued a victory proclamation. The final paragraph reads:
“ I hereby name this day the Feast of Kut.Every soldier in my army, when commemorating this day each year, should recite Yasin, Tebarek and Fatiha for our martyrs.As our martyrs soar through the exalted heavens with their crimson blood, may our veterans stand watch over the victories yet to come.”
Mirliva Halil
Commander of the Sixth Army
24.04.1916
Following this crushing defeat of the invaders-whose primary goal was to seize Iraq’s oil fields- the German commanders heading the Ottoman General Staff, believing that the army which saved the Iraqi oil region could also capture the Iranian oil region, made a grave strategic error. They sent this distinguished army deep into Iran, leaving the region undefended, and one year later it fell into enemy hands.
More detailed information about the remarkable commander Halil Pasha-his character and his last will-can be found in the episode of “Tarihin arka odası” (Backroom of History) broadcast on Haberturk
İn 2014, featuring Dr. Necdet Özgelen, the Pasha’s adopted son.